Fagstoff

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… språket Elevane skal utvikle vidare den skriftspråklege kompetansen i den norske målforma dei har valt, frå grunnkurset Hovudmoment Elevane skal 3 a ha god kunnskap om og vere sikre i norsk skriftleg 3b kunne skrive lengre, samanhengande tekstar på norsk i ulike sjangrar med større krav til innhald, oppbygging og språkføring 3c kunne skrive ein analyse av ein skjønnlitterær tekst

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Ein del av tekstane skal ta opp tilhøvet mellom nordmenn og samar.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Både kvinnelege og mannlege forfattarar skal vere representerte.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Elevane bør også fa sjå eit skodespel av Ludvig Holberg og lese éin eller fleire tekstar av medlemmar av Det Norske Selskab.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

14 Mål 5 Litteratur Elevane skal ha kunnskap om norsk litteratur i ulike sjangrar med hovudvekt på litteratur frå tida etter 1940.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Tekstutvalet skal vise viktige tendensar, problemstillingar og utviklingslinjer i perioden.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

I nokon grad kan ein og trekkje inn tekstar frå urfolk og frå verdslitteraturen.

Kapittel 1:

Gjennom faget skal elevane fa kunnskap om norsk litteratur og kultur, om språk og samfunn, om liv og arbeid, om kulturtradisjonar og massemedier.

Kapittel 1:

I middelskolen og gymnaset fekk norskfaget først eit gjennombrot ved reforma i 1896, og det var ikkje minst det moderne norske nasjonale gjennombrotet i litteraturen og innføringa av Nordahl Rolfsens lesebok i folkeskolen som opna vegen for det nye norskfaget.

Kapittel 1:

1.1 Innleiing Historikk Den første norskopplæringa her i landet var på 1700-talet knytt til konfirmasjonsundervisninga, mens norskfaget i moderne meining, med norsk kultur, litteratur og språk i sentrum, voks fram i folkeskolen kort etter 1850.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… om viktige skilnader mellom norsk og andre nordiske språk Mål 5 Litteratur Elevane skal ha god kunnskap om og oversyn over norsk litteratur på 1900-talet, og tekstane skal setjast inn i ein samfunnssamanheng. Elevane skal også ha noko kunnskap om annan nordisk litteratur. I nokon grad kan ein og trekkje inn tekstar frå urfolk og frå verdslitteraturen. Hovudmoment Elevane skal …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… Litteratur Elevane skal ha kunnskap om norsk og nordisk litteratur frå dei eldste tider og fram til ca. 1900 og samtidig få litteraturhistorisk oversikt og samanheng. Tekstane skal setjast inn i ein samfunnssamanheng. I nokon grad kan ein også trekkje inn tekstar frå urfolk og frå verdslitteraturen. Hovudmoment Elevane skal 5a ha lese og ha kunnskap om -norrøn litteratur i …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

5b kunne knyte noko litteraturhistorie, litteraturkunnskap og stilistikk til tekstane dei les Mål 6 Massemedier Elevane skal ha noko kunnskap om skriftlege massemedier fram til 1900 Hovudmoment Elevane skal 6a ha noko kunnskap om framveksten av nokre skriftlege massemedier på 1800-talet (t.d.

Kapittel 1:

1.1 Innleiing Historikk Den første norskopplæringa her i landet var på 1700-talet knytt til konfirmasjonsundervisninga, mens norskfaget i moderne meining, med norsk kultur, litteratur og språk i sentrum, voks fram i folkeskolen kort etter 1850.

Kapittel 1:

Gjennom faget skal elevane fa kunnskap om norsk litteratur og kultur, om språk og samfunn, om liv og arbeid, om kulturtradisjonar og massemedier.

Kapittel 1:

Etter læreplanane frå 1899 skulle middelskole-elevane mellom anna lære å lese "tydelig og udtryksfiildt" både på landsmålet og "det almindelige Bogmaal".

Kapittel 1:

Denne tospråklege situasjonen hadde vore positiv om samisk og norsk hadde hatt lik status, men slik var det ikkje.

Kapittel 1:

Samane her i landet vart meir og meir tospråklege med eitt heimespråk, samisk, og eitt språk som dei måtte bruke i skolen og i storsamfunnet elles, norsk.

Kapittel 1:

2 Samelova frå 1992 slår fast at folk som arbeider i samiske kjerneområde, skal kunne bruke både samisk og norsk.

Kapittel 1:

Føremålet er at elevane skal lære av og om språk og litteratur i eit samspel mellom kunnskapsstoffet, tekstmaterialet og arbeidsmåtane i faget.

Kapittel 1:

4 Kunnskap om språket Kunnskap om språket i fortid og samtid er ein del av opplæringa.

Kapittel 1:

Samane her i landet vart meir og meir tospråklege med eitt heimespråk, samisk, og eitt språk som dei måtte bruke i skolen og i storsamfunnet elles, norsk.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… viktigaste elementa i språkleg kommunikasjon og kunne bruke denne kunnskapen i praktisk arbeid med språket 4e ha kunnskap om skriftspråksituasjonen i Noreg, som til dømes tilhøvet mellom nynorsk, bokmål og samisk, offentleg målbruk, påverknad frå andre språk og nydanningar i samisk og norsk språk 4f kjenne ulike variantar av talemålet med utgangspunkt i eige miljø (dialektar, sosiolektar, tospråklegheit, fagspråk, gruppespråk …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… 4 Språk- og kommunikasjonslære Elevane skal ha kunnskap om språk og kommunikasjon og kunne nytte denne kunnskapen i arbeidet med språk og tekst Hovudmoment Elevane skal 4a kjenne nokre stilistiske omgrep som er nødvendige i arbeidet med språk og tekst 4b ha grunnleggjande kunnskap om norsk formverk og språkføring jamført med samisk 4c ha kunnskap om skriftspråksituasjonen i Noreg, t.d.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

resonnerande framstillingar, utgreiingar, drøftingsoppgåver, analyse av skjønnlitteratur og sakprosa, essay, kåseri og novelle/forteljing) Mål 4 Språk- og kommunikasjonslære Elevane skal ha kunnskap om norsk språkutvikling og språkvariasjon Hovudmoment Elevane skal 4a ha kunnskap om norsk språkhistorie frå ca.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… og tekst 4b ha grunnleggjande kunnskap om norsk formverk og språkføring jamført med samisk 4c ha kunnskap om skriftspråksituasjonen i Noreg, t.d. tilhøvet mellom nynorsk og bokmål, offentleg målbruk, påverknad frå andre språk og nydanningar i samisk og norsk, i historisk perspektiv og i vår tid 4d kjenne ulike variantar av talemålet med utgangspunkt i eige miljø (fagspråk, gruppespråk, dialektar, …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

2.1 Felles mål for modul log 2 Elevane skal kunne uttrykkje seg klart og presist, både skriftleg og munnleg, og kunne avpasse innhald og språkbruk etter kva slags samanhengar ein ordlegg seg i kjenne og kunne nytte fagtermar frå yrkesområdet sitt i sakprosatekstar ha kunnskap om oppbygginga av det norske språket og kunne nytte denne kunnskapen i eige arbeid utvide …

Kapittel 2: Mål og hovedmomenter

… skal 2a kjenne til bakgrunnen for de forskjellige samiske gruppene: Sjøsamer, flyttsamer, skogssamer, elvesamer, fiskersamer, markesamer, og til den demografiske utviklingen 2b være orientert om samisk fangst og fiske, handel og sjøfart, og overgangen til jordbruk og reindrift 2c kunne gi eksempler på nomadisme og bofasthet blant folk i Norden 2d vite hva dagens ordninger innenfor reindrift, landbruk og fiske …

Kapittel 1:

Gymnaselevane skulle ha gjennomgått og kunne gjere greie for eit utval av litteraturen som var skriven på gammalnorsk, landsmål og "det almindelige Bogmaal".

Kapittel 3: Vurdering

Det skal vere éin skriftleg eksamen i norsk, og eleven skriv denne i den norske målforma han/ho har valt.

Kapittel 1:

Frå 1964 vart det råd å velje samisk som sidemål i gymnaset, men først då samisk gymnas vart oppretta i 1969, fekk elevane undervisning i samisk.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… viktigaste elementa i språkleg kommunikasjon og kunne bruke denne kunnskapen i praktisk arbeid med språket 4e ha kunnskap om skriftspråksituasjonen i Noreg, som til dømes tilhøvet mellom nynorsk, bokmål og samisk, offentleg målbruk, påverknad frå andre språk og nydanningar i samisk og norsk språk 4f kjenne ulike variantar av talemålet med utgangspunkt i eige miljø (dialektar, sosiolektar, tospråklegheit, fagspråk, gruppespråk …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Hovudmoment Elevane skal 5a ha lese og kunne gjere greie for eit utval av skjønnlitteratur og sakprosa i begge målformer frå 1900-talet.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Hovudmoment Elevane skal 5a ha lese og ha kunnskap om -norrøn litteratur i omsetjing Eit prosaverk (t.d.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

-folkedikting Ei folkevise, eventyr og segner skal vere med i tekstutvalet.

Kapittel 1:

4 Kunnskap om språket Kunnskap om språket i fortid og samtid er ein del av opplæringa.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… og tekst 4b ha grunnleggjande kunnskap om norsk formverk og språkføring jamført med samisk 4c ha kunnskap om skriftspråksituasjonen i Noreg, t.d. tilhøvet mellom nynorsk og bokmål, offentleg målbruk, påverknad frå andre språk og nydanningar i samisk og norsk, i historisk perspektiv og i vår tid 4d kjenne ulike variantar av talemålet med utgangspunkt i eige miljø (fagspråk, gruppespråk, dialektar, …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… Språk- og kommunikasjonslære Elevane skal ha kunnskap om språk- og kommunikasjonslære og kunne nytte denne kunnskapen i arbeidet med språk og tekst Hovudmoment Elevane skal 4a ha grunnleggjande kunnskap om norsk rettskriving, formverk og språkføring 4b ha grunnleggjande kunnskap om norsk ordlære, grammatikk og setningslære og kunne nytte denne kunnskapen i arbeidet med språk og tekst 4c kjenne stilistiske omgrep …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

Det er eit mål at arbeidet med litteraturen skal skape interesse for og glede over å lese litteratur.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… forfattarar skal vere med i utvalet. I utvalet av tekstar skal både kvinnelege og mannlege forfattarar vere representerte. Desse sjangrane skal vere med i utvalet: Ein roman Ein dramatisk tekst (lese el. sjå) Eit representativt utval av noveller Eit representativt utval av dikt Eit variert utval av sakprosatekstar 5b ha kunnskap om grunnelement i tekstanalyse og kunne påvise og vurdere …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

I nokon grad kan ein også trekkje inn tekstar frå andre nordiske land, frå andre urfolk og frå verdslitteraturen.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

I nokon grad kan ein og trekkje inn tekstar frå urfolk og frå verdslitteraturen.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

10 5b ha kunnskap om grunnelement i tekstanalyse og kunne bruke denne kunnskapen når dei arbeider med litteratur 5c ha noko kunnskap om sentrale forfattarar i samband med dei litterære tekstane og ha oversyn over perioden etter 1940 Mål 6 Massemedier Elevane skal ha noko kunnskap om massemedier som informasjonskjelder og kulturformidlarar Hovudmoment Elevane skal 6a ha noko kunnskap om …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… norsk skjønnlitteratur og sakprosa i begge dei norske målformene. Norskspråkleg litteratur av samiske forfattarar skal vere med i utvalet. I utvalet av tekstar skal både kvinnelege og mannlege forfattarar vere representerte. Desse sjangrane skal vere med i utvalet: Ein roman Eit representativt utval av noveller Eit representativt utval av dikt Eit variert utval av sakprosatekstar, gjerne med tema frå yrkeslivet

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

10 5b ha kunnskap om grunnelement i tekstanalyse og kunne bruke denne kunnskapen når dei arbeider med litteratur 5c ha noko kunnskap om sentrale forfattarar i samband med dei litterære tekstane og ha oversyn over perioden etter 1940 Mål 6 Massemedier Elevane skal ha noko kunnskap om massemedier som informasjonskjelder og kulturformidlarar Hovudmoment Elevane skal 6a ha noko kunnskap om …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… utval av sakprosatekstar 5b ha kunnskap om grunnelement i tekstanalyse og kunne påvise og vurdere bruken av enklare stilistiske verkemiddel 5c ha noko kunnskap om sentrale forfattarar i samband med dei litterære tekstane og ha oversyn over perioden etter 1940 Mål 6 Massemedier Elevane skal ha noko kunnskap om massemedier som informasjonskjelder og kulturformidlarar Hovudmoment Elevane skal 6a kjenne til …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

5b kunne knyte noko litteraturhistorie, litteraturkunnskap og stilistikk til tekstane dei les Mål 6 Massemedier Elevane skal ha noko kunnskap om skriftlege massemedier fram til 1900 Hovudmoment Elevane skal 6a ha noko kunnskap om framveksten av nokre skriftlege massemedier på 1800-talet (t.d.

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… problemstillingar og utviklingslinjer i perioden. Ein roman eller eit drama, eit representativt utval korte prosatekstar (skjønnlitteratur og sakprosa) og eit representativt utval lyrikk av sentrale forfattarar skal vere med. Ein del av tekstane skal ta opp tilhøvet mellom nordmenn og samar. 5b ha god kunnskap om litterær analyse 5c ha lese eit utval av danske og svenske tekstar på originalspråket

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

… forstå og nytte vanlege munnlege framstillingsformer med større krav til innhald og språkbruk, til dømes -innleiing til diskusjon -oppsummering av diskusjon -presentasjon av eit emne i faget -dramatisering og framføring av litteratur Mål 3 Skriftleg bruk av språket Elevane skal utvikle vidare den skriftspråklege kompetansen i den norske målforma dei har valt, frå grunnkurset Hovudmoment Elevane skal 3 a ha …

Kapittel 2: Mål og hovudmoment

20 5d ha noko kunnskap om korleis nye medier som film, video, fjernsyn, radio, kassettar og plater formidlar litteratur