Læreplanatlas

Eksamen 1834

Examen artium · Latin

Efterretningen om det tabte Slag ved Chæronæa udbredte Bestyrtselse og dyb Smerte i Athen; men snart vendte hos dette modige Folk Erindringen om den gamle Berømmelse tilbage, og, da en Beleiring var at befrygte, besluttede man Bortfjernelsen af Qvinder og Børn, som tilligemed Templernes Billeder og Prydelser skulle bringes til Piræus. Der udgik et Opraab til alle vaabendygtige Mænd og Ynglinger, til Slaverne og de Fremmede; selv de, som vare straffede med Tabet af borgerlig Ære, skulde atter træde i deres forrige Rettigheder og erholde Borgerret, naar de grebe til Vaaben for Fædrenelandet. Athenens Mure bleve istandsatte, og Demosthenes bestred Omkostningerne ved dette Arbeide af sin egen Formue. Phocion blev kaldet til Overbefalingen over den almindelige Bevæbning, og den ulykkelige Feldtherre Lysicles, hvis Udygtighed geraadede dem, som havde valgt ham, mere til Skam end ham selv, blev paa Taleren Lycurgs Forslag dømt tildøde.

Examen artium · Latin, oversettelse

Romani etiam institutis quibusdam et incitabant et adjuvabant magnos sensus gloriæque cupiditatem; in quibus Polybius prædicat inprimis laudationes in funeribus illustrium virorum fieri solitas, et pompas imaginum vestitarum et ornatarum insignibus honorum, quos vivi gessissent, considentiumque in sellis curulibus in foro prope rostra, velut ad audiendam laudationem ejus, qui a se ortus esset; quo spectaculo, ille ait, nullum temere pulchrius et efficacius juvenis queat intueri. Ipsæ profecto imagines majorum cum titulis honorum rerumque gestarum nulla alia de causa in atriis positæ, quam ut quotidiano adspectu parentes pariter ac liberi ad gloriam rerumque gerendarum studium incenderentur. Cujus rei causa etiam hoc institutum antiquis reipublicæ, hoc est bonis, ut Cicero vocat, temporibus fuit, ut in conviviis non lascivæ cantilenæ sonarent, non de nugis, ut hodie fere fit, garriretur, sed laudes ac res gestæ illustrium virorum canerentur. Adde vestitum ingenuorum puerorum similem ei, quo summi magistratus et sacerdotes utebantur; cujus usu et adspectu quotidiano admonerentur, quid spectandum sibi, quo contendendum esset. Adde deductionem solennem in forum ad togam virilem a prætore accipiendam, deducentibus patre, cognatis, amicis; quorum vocibus incensus puer digna viro, digna togato, hoc est cive Romano cogitare, agere inciperet; et alia his similia.
Polybios · Marcus Tullius Cicero

Examen artium · Norsk stil

At fremstille de skadelige Følger af Mangel paa Aandsnærværelse.
s. 264 · nb.no