Familie, ætt, bygd, ting. Hovdingar, dei som eig mykje gods sume av dei blir kalla småkongar.
Andre trykk
1964 · eksemplar 1 Sitat markert på kildesiden
Kunnskap om samfunnsordenen
Normalplan for folkeskolen (N39)
a. Einvelde 1660.
2) Det vert reist krav om ei ny lov om opplæringa og arbeidstida for næmingar: Framlegg vert gjort til Stortinget — sendt riksstyret til utgreiing
Ein fylgjer ei serskild sak frå bondeklage til kongeleg avgjerd.
Kommune og stat i Noreg i dag: Kommunalt sjølvstyre, storting, riksstyre, domstolar.
I LnZlan6 ikkje einvelde, men parlament.
Samfunnstilhøve i keisartida: Borgarar, frie menn, trælar.
Embetsmennene var dei beste vaktarane for grunnlova i fyrstninga. Det vert omskifte i dette ikring 1830.
Statsmakt konger (Farao).
Sams regjeringskontor for dei to rika.
Vis ved å fylgja konkrete saker korleis dei ymse styre og utval o. m. arbeider
Andre trykk
Sams regjeringskontor for dei to rika.
Sosial lovgjeving.
Det ein skal leggja vekt på er: I røynda er det ikkje kongen personleg som har makta, men rådgjevarane hans -— godseigarane og storborgarane, helst
Regjeringskontorer felles for de to rikene. En flåte for de to riker, men egen norsk har.
Andre trykk
1962 · 3. opplag Sitat markert på kildesiden
Noko om korleis dette styret verka for Noreg.
2. Det blir reist krav om ei ny lov om opplæringa og arbeids- tida for næmingar: Framlegg blir gjort til Stortinget sendt riksstyret til utgreiing
3. Det hender ei bilulykke: Politiutgreiing klage for råkøyring heradsrett dom appell lagmannsrett appell. Høgsterett skjerper t. d. straffa. Skadebotsaka.
Ein konge som er i København. Sams regjeringskontor for dei to rika. Sams flote for dei to rika, men eigen norsk her.
Andre trykk
Parlamentet vil bestemme over pengene (budsjettet), vil at kongen skal ta sine ministre fra det parti som har flertall i parlamentet {parlamentarisme ).
3) Det hender ei bilulukke: Pohtiutgreiing — klage for råkøyring — heradsrett — dom — appell — lagmannsrett — appell. Høgsterett skjerper t. d. straffa.
— Vis ved å fylgja konkrete saker korleis dei ymse styre og utval o. m. arbeider, t. d. :
Leidang.
Ein konge som er i København.
2. Karl Johan og nordmennene: Noreg hadde lidi mykje i ufredstida 1807 —1814. Har difor i dei fyrste tjue åra nok med å verja dei
I BiBte Bkulearet rna elevane ka KjennBkap til ZrunnckraZa i BamlunnBBkipna6en var.
Andre trykk
— Vis ved å fylgja konkrete saker korleis dei ymse styre og utval o. m. arbeider, t. d.;
Statsmakt — kongar (farao).
19. De demokratiske land og diktatur stat ene etter krigen.*
j. Samfunnsbilete frå Noreg straks etter mannedauden: Godseigarane — kyrkja — klostra.
Andre trykk
f. Kyrkja i Noreg vert samskipa: Erkebiskop i Nidaros.
BaintunnBtilksve i KeiBarti6a: LorZarar, krie menn, trselar.
f. Kirken i Norge blir organisert: Erkebisp i Nidaros.
a. Einvelde 1660. Det ein skal leggja vekt på er: I røynda er det ikkje kongen personleg som har makta, men rådgjevarane hans godseigarane og
Erkebiskopen borte.
3. Heradsstyre og bystyre: Bøndene freistar vinna større makt i Stortinget — å få større makt over budsjettet, å setja ned skattane og vinna sjølvstyre
Kongen herre over kyrkja etter strid.
17. Kommune og stat i Noreg i dag: Kommunalt sjølvstyre, storting, riksstyre, domstolar.
I England ikkje einvelde, men parlament.
Det ein skal leggja vekt på er: I røynda er det ikkje kongen personleg som har makta, men rådgjevarane hans — godseigarane og storborgarane, helst
g. Kielfreden og riksmøtet på Eidsvoll: Grunnlova {l7. mai 1814): Fortel og gå igjennom grunndraga i grunnlova. Syn verknaden av idear frå fridomsstriden i Nord-Amerika
Einvelde 1660. Det ein skal leggja vekt på er: I røynda er det ikkje kongen personleg som har makta, men rådgjevarane hans — godseigarane og
Andre trykk
Gregor VII og kyrkjemakta.
Talet på sjølveigande bønder stig.
Tilstandet i Frankrike i Ludvig XIV si tid. Einvelde.
Ny kyrkjeskipnad (luthersk).
Danskar får stillingar som kongens tenarar — embetsmenn.
Fortel og gå igjennom grunndraga i grunnlova.
Kongen må selja jordgods som går over til kjøpmenn i byane og embetsmenn og seinare til leiglendingane.
1) Byen skal ha nytt vannverk: De instansene som førebur saka, som avgjør den, som skaffer pengene, som leder arbeidet.
